Δευτέρα, 6 Ιουνίου 2016

Λαμπτήρες οικονομίας και συμβατικοί: Ένας οδηγός για οικονομία στο λογαριασμό σας

Νίκος Ραγκαβάνης
Τεχνολόγος Ηλεκτρολόγος

Η κατάργηση των κλασικών λαμπτήρων πυρακτώσεως και η εξέλιξη της τεχνολογίας έφερε στην αγορά μια σειρά από νέα είδη λαμπτήρων, τα οποία και υπόσχονται εξοικονόμηση ενέργειας και πιο ποιοτικό φωτισμό. Σήμερα, οι κύριες κατηγορίες λαμπτήρων που κυκλοφορούν στην αγορά χωρίζονται στις 3 παρακάτω μεγάλες κατηγορίες.

-Λαμπτήρες ξένου/αλογόνου

Η πρώτη κατηγορία, οι λαμπτήρες με χρήση ξένου (γνωστοί και ως βελτιωμένοι λαμπτήρες πυρακτώσεως καταναλώνουν 20 έως 25 % λιγότερη ενέργεια παράγοντας το ίδιο φως σε σχέση με τους λαμπτήρες πυράκτωσης. Στους βελτιωμένους λαμπτήρες πυράκτωσης με τεχνολογία αλογόνου, η κάψουλα αλογόνου τοποθετείται μέσα σε γυάλινο περίβλημα, ώστε τοMτελικό αποτέλεσμα να έχει την όψη ενός κλασικού λαμπτήρα πυράκτωσης. Παράγουν φως ισοδύναμης ποιότητας με τους συμβατικούς λαμπτήρες πυρακτώσεως, αλλά έχουν τη διπλάσια διάρκεια ζωής(2.000 ώρες). Τα μειονεκτήματα αυτού του είδους λαμπτήρα περιλαμβάνουν την συχνή αλλαγή καθώς ο
χρόνος ζωής τους είναι περίπου 1-2 χρόνια, αλλά όπως και στην περίπτωση των κλασικών λαμπτήρων πυρακτώσεως υπερθερμαίνονται. Η ενεργειακή τους κατηγορία είναι Β ή C.


-Λαμπτήρες φθορισμού μικρού μεγέθους

Σε αυτή την κατηγορία περιλαμβάνονται οι λαμπτήρες που εκμεταλλεύονται το φαινόμενο του φθορισμού. Είναι ιδιαίτερα αποδοτικοί και καταναλώνουν περίπου 65-80% λιγότερη ενέργεια σε
σχέση με τους λαμπτήρες πυρακτώσεως. Η διάρκεια ζωής τους είναι κατά πολύ μεγαλύτερη των απλών λαμπτήρων πυρακτώσεως και μπορεί να φτάσει μέχρι και τις 6.000-12.000 ώρες.  Ένα μειονέκτημα είναι ότι με το χρόνο να χάνουν σε φωτεινότητα με αποτέλεσμα να μην είναι
λειτουργικές. Επιπλέον λόγω της παρουσίας υδράργυρου στο εσωτερικό τους, πρέπει να ακολουθηθούν συγκεκριμένα βήματα σε περίπτωση που σπάσει ο λαμπτήρας. Συγκεκριμένα όταν ο λαμπτήρας καεί πρέπει να επιστραφεί σε σημείο συλλογής, ενώ στην περίπτωση που σπάσει πρέπει να αεριστεί καλά ο χώρος και να συλλεχθούν τα θραύσματα με υγρό πανί. Πρέπει να αποφεύγετε την επαφή των θραυσμάτων με το δέρμα και δεν πρέπει να χρησιμοποιείτε ηλεκτρική σκούπα για να καθαρισμό του χώρου. Άλλο μειονέκτημα αυτών των λαμπτήρων είναι ότι δεν μπορούν να παράγουν άμεσα το μέγιστο της φωτεινότητας τους. Η ενεργειακή κατάταξη τους είναι Α.

-Λαμπτήρες LED

Σε αυτούς τους λαμπτήρες η εκπομπή φωτός γίνεται από μια κρυσταλλική δίοδο, όταν διέρχεται από αυτήν ηλεκτρικό ρεύμα συγκεκριμένης έντασης. Το χρώμα του εκπεμπόμενου εξαρτάται από το υλικό κατασκευής της διόδου. Αποτελούν τη νεότερη τεχνολογία στην κατηγορία των λαμπτήρων, η οποία και αναπτύσσεται ραγδαία. Η διάρκεια ζωής που έχουν είναι η μεγαλύτερη από τους υπόλοιπους (συνήθως πάνω από 30.000 ώρες), ενώ η απόδοση τούς Λαμπτήρες οικονομίας και συμβατικοί:
είναι ισάξια και καλύτερη. Οι λαμπτήρες LED είναι νέα προϊόντα, αλλά έχουν ήδη αποδείξει ότι μπορούν να αντικαταστήσουν αποτελεσματικά τόσο τους λαμπτήρες πυράκτωσης, όπως και τους κλασσικούς λαμπτήρες φθορισμού. Οι λαμπτήρες LED καταναλώνουν μέχρι και
90% λιγότερη ενέργεια από τους κλασικούς λαμπτήρες πυρακτώσεως και είναι φιλικότεροι περιβαλλοντικά  καθώς δεν περιέχουν υδράργυρο. Τέλος, όταν ένας λαμπτήρας παύει να λειτουργεί πρέπει να επιστρέφεται σε συγκεκριμένα σημεία συλλογής, έτσι ώστε να ανακυκλώνεται. Επιπλέον πλεονεκτήματα είναι πως δεν  θερμαίνονται και κατά συνέπεια δεν αυξάνουν την
θερμοκρασία του χώρου που βρίσκονται, δεν είναι ευαίσθητες σε κραδασμούς, δεν τρεμοπαίζουν και φτάνουν άμεσα στη μέγιστη φωτεινότητα. Οι λαμπτήρες LED είναι ενεργειακής κατηγορίας Α

Τι λαμπτήρες να επιλέξω για οικονομία;

Ας υποθέσουμε ότι θέλουμε να φωτίσουμε ένα χώρο για 50.000 ώρες (περίπου 13 χρόνια με μέσο όρο 10 ώρες την μέρα), και λαμβάνοντας υπόψη την μέση διάρκεια ζωής για κάθε είδος λαμπτήρα, αλλά και την τιμή της kWh ίση με 0,22 ευρώ.
1. Ένας λαμπτήρας πυρακτώσεως 25W, με διάρκεια ζωής 1000 ώρες και κόστος αγοράς 0,6€, θα κοστίσει συνολικά 1250 KWh (275 €) σε κατανάλωση ενέργειας και θα χρειαστούν 50 λαμπτήρες με συνολικό κόστος 30€. Έτσι το συνολικό κόστος θα είναι ίσο με 305€.

2. Στην περίπτωση χρήσης λαμπτήρα αλογόνου/ξένου η διάρκεια ζωής είναι ίση με 2.000 ώρες και το κόστος αγοράς ίσο με περίπου 1,2 € ανά λάμπα. Η απαιτούμενη σε αυτή την περίπτωση ισχύς είναι ίση με 10W. Για τη χρήση 50.000 ωρών απαιτούνται 25 λαμπτήρες με συνολικό κόστος 30€. Η αναμενόμενη κατανάλωση ενέργειας είναι ίση με 500 KWh (110€). Το συνολικό κόστος θα είναι ίσο με 140€.

3. Για την παραγωγή του ίδιου φωτισμού με λαμπτήρα εξοικονόμησης, πρέπει να χρησιμοποιηθεί λαμπτήρας ισχύος 7W, με διάρκεια ζωής 8.000 ώρες έκαστος και τιμή μονάδας 3€. Για τη χρήση για 50.000 ώρες απαιτούνται περίπου 6 λαμπτήρες με κόστος 18€, ενώ η αναμενόμενη κατανάλωση ενέργειας είναι ίση με 350kWh (77€). Έτσι το συνολικό κόστος θα είναι ίσο με 95€

4. Τέλος, για τη χρήση λαμπτήρων LED, η απαιτούμενη ονομαστική ισχύς θα πρέπει να είναι ίση με 4W. H διάρκεια ζωής αυτών των λαμπτήρων είναι πάνω από 30.000 ώρες, όποτε θα χρειαστεί ένας ή δυο λαμπτήρες, με κόστος αγοράς περίπου 4€. Η αναμενόμενη κατανάλωση ενέργειας είναι ίση με 200kWh (44€ ), όποτε το συνολικό κόστος σε αυτή την περίπτωση είναι ίσο με λιγότερο από 52€.

Από την παραπάνω ανάλυση συμπεραίνουμε ότι ένας λαμπτήρα LED μπορεί να έχει μεγαλύτερο κόστος από τις φθηνότερες επιλογές, αλλά μακροπρόθεσμα η επιλογή αυτή είναι η πιο οικονομική. Αν συνδυάσουμε αυτό το γεγονός με τα υπόλοιπα πλεονεκτήματα που συγκεντρώνουν, η επιλογή αυτή είναι και η περιβαλλοντικά σωστή. Τα LED ανάλογα με τη χρήση για την οποία προορίζονται βγαίνουν σε διάφορους τύπους και καλύπτουν πλέον όλα τα “κλασσικά” μεγέθη λάμπας. Τα LED με τη μικρότερη ισχύ είναι τα σποτάκια με συνήθης ισχύ τα 3watt. Ακολουθούν οι “κλασσικοί” σε σχήμα λαμπτήρες, είτε σφαιρικοί είτε τύπου κεράκι με ισχύ 6watt έως 13watt. Οι επόμενοι τύποι που απαντώνται συχνά είναι οι σωληνωτοί (όπως οι σωλήνες φθορίου) που χρησιμοποιούνται κατά κόρον σε επαγγελματικούς χώρους με ισχύ ανάλογα το μήκος του λαμπτήρα, αλλά και οι τύπου ταινίας που χρησιμοποιούνται σε κρυφούς φωτισμούς, ενώ τέλος υπάρχουν και προβολείς τύπου LED που πλέον τείνουν να αντικαταστήσουν όλους τους προβολείς άλλων τύπων.

Ελπίζω ότι η παραπάνω μελέτη να σας βοηθήσει πλέον στην αγορά των λαμπτήρων και για τις επιλογές που θα κάνετε όταν θα αποφασίσετε να αντικαταστήσετε έναν παλαιό λαμπτήρα.